Một chuyến sang Quảng Châu sắm đồ cho cơ sở, một người đi, tốn khoảng 30 triệu tiền vé, ăn ở, đi lại và người dẫn đường. Khoản này tiêu hết dù mua nhiều hay ít. Giả sử mua tận gốc rẻ hơn trong nước 30%, đơn hàng phải đạt 100 triệu thì phần rẻ đi mới bù được 30 triệu. Số giả định.
Đơn của một cơ sở mở lần đầu hiếm khi chạm mức đó. Bài này đưa cách tính ngưỡng, các khoản không nằm trên bảng giá và nhóm hàng nào đáng mang về.
Điểm hòa của chuyến đi là gì?
Điểm hòa của chuyến đi là mức đơn hàng mà phần chênh giá giữa mua tận gốc và mua trong nước vừa đủ bù chi phí cứng của chuyến. Dưới mức đó, mua tận gốc đắt hơn mua ở nhà đúng bằng phần tiền vé chưa gỡ được.
Đơn hàng phải đạt = chi phí chuyến ÷ tỷ lệ rẻ hơn
| Người đi | Chuyến | Đơn phải đạt |
|---|---|---|
| Một người | 30 triệu | 100 triệu |
| Hai người | 40 triệu | 133 triệu |
Số giả định. Cả bảng đứng hay đổ theo tỷ lệ 30%: mặc cả giỏi hơn thì ngưỡng hạ, mua nhóm hàng chênh ít thì ngưỡng vọt lên. Trước khi tính, hãy hỏi giá trong nước cho đúng danh sách định mua, cách đặt bậc vốn ở bài thang vốn mở quán nước.
Vì sao chuyến đầu thường lỗ?
Lần đầu sang, người mua chưa biết hàng nằm ở đâu và giá nào là giá thật, nên không dám đặt lớn. Chuyến đầu là chuyến dò đường, và phần lớn không chạm ngưỡng hòa.
Biết trước thì người đi không cố mua bù cho đủ ngưỡng, và phần hụt được ghi thành một dòng học phí riêng thay vì chia đều vào giá vốn từng món.
Giá niêm yết chưa gánh những khoản nào?
Giá ở chợ sỉ nhìn rẻ một nửa so với trong nước. Con số đó chưa gánh năm khoản:
- Thuế và phí nhập khẩu. Tùy nhóm hàng. Tính vào giá và hỏi đơn vị vận chuyển trước khi đi.
- Vận chuyển. Cước đường dài cộng tỷ lệ vỡ hỏng dọc đường.
- Chi phí chuyến đi. Khoản 30 triệu ở bảng trên.
- Phí dắt mối. Người dẫn đi chợ có giá của họ.
- Giá thật của đơn nhỏ. Mức niêm yết rẻ là mức cho đơn lớn. Nhặt lẻ vài chục món thì không chạm được mức đó.
Khoản thứ sáu tính bằng ngày: một lô hàng về tới nơi mất 15 đến 20 ngày, có khi cả tháng, và cơ sở đang chạy tiến độ thi công mà chờ vật tư một tháng thì phần chênh giá không bù nổi tiền thuê của tháng đó.
Năm khoản này cũng giải thích vì sao hàng Trung Quốc bán sẵn ở Việt Nam không rẻ như giá chợ: người nhập gánh cả năm khoản, còn người tự đi gánh đúng chừng ấy mà không thấy chúng thành dòng trên bảng chi phí.
Nhóm hàng nào đáng mang về?
Sang tới nơi, cái bẫy đổi hình: thứ gì cũng rẻ và thứ gì cũng muốn ôm. Bốn nhóm hàng chia làm hai hướng:
| Nhóm hàng | Mua ở đâu |
|---|---|
| Đồ nhựa, hộp giấy | Trong nước |
| Đồ điện tử | Trong nước |
| Đồ trang trí, khay bày | Bên kia |
| Bát đĩa, nồi bộ lớn | Bên kia, nếu đơn cỡ nghìn |
Đồ nhựa và hộp giấy trong nước đã có xưởng làm với giá gần bằng, trong khi bao bì nhẹ mà chiếm chỗ nên cước tính theo khối ăn hết phần chênh. Đồ điện tử hỏng là vận hành dừng, mua qua nhà phân phối trong nước thì linh kiện và công gửi là việc của họ. Đồ trang trí và khay bày theo ý tưởng riêng là thứ đáng bay, vì trong nước gần như không có xưởng làm sẵn mẫu. Bát đĩa và nồi bộ lớn chênh giá thật, nhưng phần chênh chỉ bật ra ở cỡ đơn hàng nghìn.
Bốn dòng trên gom lại thành một luật: thứ trong nước làm được thì để trong nước làm, thứ đáng mang về là thứ trong nước không có mẫu.
Ở chợ sỉ nên làm gì?
Hai cửa hàng đối diện nhau có thể bán cùng một loại bát với giá 5.200đ và 3.000đ, chênh 42% cho một quãng đi bộ chưa tới một phút. Số giả định. Việc sinh lời nhất ở chợ sỉ là đi nhiều hàng và hỏi nhiều nơi.
Thứ phải mang theo là số đo của cơ sở: cỡ bàn, số người ngồi một bàn, đường kính nồi đang dùng. Bàn cỡ 20 thì nồi cỡ 21 hay 22 bày lên là chật, trong khi đứng ở gian hàng nhìn thì hai cỡ ấy giống hệt nhau. Không cầm số của mình đi thì mọi cỡ ở gian hàng đều trông vừa vặn.
Khối lượng mua được giá hơn tài mặc cả. Một chuỗi 20 điểm, mỗi điểm 100 bàn, mỗi bàn một hộp giấy mỗi ngày, hết 60.000 hộp một tháng, và con số đó mở một cuộc nói chuyện khác hẳn con số vài trăm. Cơ sở chưa có quy mô ấy thì gom đơn với người khác hoặc đi cùng người có.
Đặt bao bì in riêng thì chia việc thế nào?
Chia làm hai phần ở hai nước. Thiết kế làm ở Việt Nam, vì thợ trong nước làm tốt phần này với chi phí thấp hơn và sửa tới sửa lui được khi nói cùng ngôn ngữ. Khuôn và sản xuất đặt bên kia.
Tiền khuôn khoảng 1,5 triệu một lần, sau đó giá mỗi cái hơn 3.000đ. Số giả định. Cấu trúc này nói rõ một điều: khuôn chỉ đáng làm khi đơn đủ lớn và mẫu đã ổn định, vì đổi mẫu là mất khuôn. Menu còn đang chạy thử thì chưa làm khuôn.
Đơn khoảng 1.500 cái mua ở chợ là hợp lý, đơn từ 10.000 cái mới đáng đặt thẳng nhà máy.
Ba thứ cần hỏi trước khi hỏi giá?
Món đồ trông như chỉ để cho đẹp, nhưng mỗi món có một điều kiện dùng được:
- Khay bày đồ tươi phải có ngăn chứa đá bên dưới. Không có ngăn đó thì khay chỉ bày được đồ khô, hải sản và thịt tươi đặt lên mặt phẳng không lạnh là hỏng giữa bữa.
- Đồ gang phải dày. Gang mỏng đưa lên bàn rồi đổ đồ nóng vào là truyền nhiệt hỏng. Hỏi độ dày và chất liệu trước, hỏi giá sau.
- Đồ gỗ chắc chắn mốc. Mua đồ gỗ là mua kèm một việc lặp lại, luộc lại trước mỗi lần dùng. Cơ sở chịu được việc đó thì mua.
Một cách chia vật liệu đáng dùng: đĩa dùng melamine cho bền, cốc và bát dùng sứ vì chạm vào miệng khách, cùng một thiết kế và một màu. Cỡ thiết bị chọn theo lượng dùng thật: đếm số bát của cơ sở rồi mới chọn tủ sấy, thay vì lấy loại to nhất.
Quy tắc lọc một món đồ là gì?
Nhấc một món đồ lên thì phải gọi ngay được tên một món ăn sẽ đặt vào đó. Gọi không ra thì đặt xuống, dù đẹp và dù rẻ.
Bát đĩa mua về cất kho vẫn nằm trong tài sản và vẫn phải khấu hao, trong khi khấu hao bát đĩa là khoản người mở cơ sở lần đầu hay quên tính nhất. Cách soát một bảng vốn cho khoản này ở bài soát bảng vốn mở quán.
Làm gì tối nay?
- Viết ba cột trên một tờ giấy: món định mua kèm số lượng thật, giá tốt nhất hỏi được trong nước qua điện thoại, tổng tiền.
- So cột tổng với ngưỡng 100 triệu, tính lại ngưỡng theo tỷ lệ rẻ hơn mà bạn tin.
- Gạch khỏi danh sách đồ nhựa, hộp giấy và đồ điện, tính lại tổng.
- Hỏi đơn vị vận chuyển thuế và cước cho các nhóm còn lại.
Cột tổng sau ba bước trên dưới 100 triệu thì gấp tờ giấy lại. Cơ sở vừa giữ được 30 triệu và hai tuần chờ hàng.